Overzicht ‘neologismen’


Aarsgewei

aarsgewei

`aars·ge·wei (zn)

Tatoo net boven de kont op de rug van een vrouw (link)

In het Engels wordt de term whale tail gebruikt.

Barfmail

barfmail (zn, eng.)  -> lett: kotspost, kotsmail

Synoniem voor ongewenste e-mail, zoals spam, kettingmailtjes en valse viruswaarschuwingen.

(wordspy)

Beddian Year (Beddia-jaar)

Een Beddia-jaar is het moment waarop je leeftijd overeenstemt met de twee laatste cijfers van je geboortejaar. Als ik 73 word in 2046 zal ik mijn Beddia-jaar hebben. De term is vernoemd naar de bedenker ervan, Bobby Beddia.

,,A Beddian Year is one in which your age matches the last two digits of the year you were born.  What’s sort of great about it is that it will happen to everybody if you live long enough. If you were born in 2000, it happens instantaneously. The people who were born at the end of the century have to take care of themselves. ”

(link / via Kottke)

Bevobbeld

Wim de Bie introduceert nieuwe manieren om energie te besparen:

Een woord als bijvoorbeeld vergt bij een correcte uitspraak enige inspanning.
Zeg het hardop: BIJ VOOR BEELD. Lippen en kaak krijgen veel te doen.

Het nu veel gehoorde bevobbeld is een goed voorbeeld (vobbeld?) van een eenvoudige, door iedere spreker te verwezenlijken vorm van energiebesparing.

(link)

Bijzetsnaveltjes

Bij·zet`sna·vel·tje (zn) -> Iemand die zo vaak ’s avonds mee blijft eten dat hij amper nog opvalt

Met dank aan Niels Riethorst

Bloosloos

`bloos·loos (bn.)

Kees van Kooten en Wim de Bie leggen de Nova-kijker uit wat ze bedoelen met hun nieuwe term ,,Bloosloos”:

Wat er nu gebeurt met het comadrinken, de aanpak van het tuig en de maar doorgaande topsalarissen en de niet-mindering op de topambtenarensalarissen. Weer een ton meer dan de minister-president! En die Hoogervorst die nu weer 80 keer meer verdient. Die bloost niet!
Blozen is teloorgegaan.
Dat noemen we bloosloos gedrag. Nederland is een totaal bloosloze samenleving geworden.

(nova|kootenbie fansite)

Blurb

Blurb -> (eng.) Aanprijzing op een boek of DVD

Volgens Paulien Cornelisse:

,,De orgastische kreten achterop boeken die bestsellers moeten worden heten blurbs. [...] De volgende woorden doen het, blijkens mijn onderzoek, goed: indringend, zinderend, vertelplezier, scherpzinnig, verbeeldingskracht, subliem, rasverteller, dwingend, duister, meeslepend, messcherp en ontroerend. En natuurlijk het blurbwoord aller blurbwoorden: verontrustend. ‘Een verontrustende roman’ klinkt negatief, maar in blurbland is dit juist een aanprijzing.”

In het Duits heet dit een Klappentext. Veel van de gebruikte blurbs zijn geciteerd zonder recht te doen aan de context, een voorbeeld van ‘contextomy‘.

Update: Ewoud Sanders zocht uit waar het woord ‘blurb’ vandaan komt.

Bokito gaan

Bo·`ki·to gaan (ww, uitdr.)

Nog een keer over die gorilla uit Blijdorp, om het af te leren:
,,Bokito gaan” is sinds de ontsnapping van deze aap een uitdrukking voor helemaal gek worden, de beest uithangen, wild worden.
Door de ,,(…) gaan”-constructie is het een anglicisme (c.f. -> go crazy)

Update (4 juni 2007):
In Artis, de Amsterdamse dierentuin, zullen de hekken verdwijnen. De verbouwing kost 80 miljoen euro, waarvan de gemeente Amsterdam 15 miljoen bijdraagt. Waarom?
,,Om een tegenwicht te bieden aan het Rotterdamse Bokito-offensief”, volgens wethouder Lodewijk Asscher.
Hoor ik daar een gevalletje Feyenoord-Ajax?

Bombaard

`bom·baard (z.n. , de ~)  zelfmoordterrorist met baard

Uit de tsunami aan reacties op de Eindelijk Verschenen Film:

Grappig, deze film zou je ook heel goed kunnen opvatten als een Islamisten-propagandafilm. Bin Laden zou er trots op kunnen zijn… ‘t Is maar net hoe je ernaar kijkt, een gemiddelde bombaard zou smullen bij de combinatie van beelden en teksten.

(retecool: HEHE, daar istie dan)

Brandalism

brandalism (eng.) => mengwoord van ‘brand’ (handelsmerk) en vandalisme

Brandalism is een artistieke aanval op commerciële uitingen. In de woorden van graffiti-artiest-nieuwe-stijl Banksy: ,,Any advert in public space that gives you no choice whether you see it or not is yours. It’s yours to take, re-arrange and re-use”
Beoefenaars kunnen wel ‘brandals’ genoemd worden.
(link|zie ook).

Brimstig

`brim·stig (bijv.nw)

Sfeerwoord voor onduidelijk, onbestemd of treurig, verzonnen door Wim T. Schippers.
(link)

Update: Rudy Cuperus schrijft:

Ik ben bijna 42, en ken dit woord van mijn grootouders. Ze kwamen van Het Bildt (het noordwesten van Friesland, Oude Bildtdijk)

In het boek “Verdomd interessant, maar gaat u verder: De taal van Wim T. Schippers” van Ingmar Heytze en Vrouwkje Tuinman staat dat Schippers het woord niet zelf heeft bedacht, maar opgepikt heeft van zijn (Zeeuwse?) vriendin (pag. 59):
“Het woord waarmee de weduwe Nel van der Hoed-Smulders in We zijn weer thuis de gemoedstoestand van zoon Simon Raaspit beschrijft: ‘Hij was weieens een beetje brimstig en had z’n melancholieke buien, maar zag toch altijd weer overal gauw een gat in.’
Het woord ‘brimstig’, wellicht afgeleid van het Engelse ‘brimful’, dat zoiets als ‘boordevol’ betekent of van ‘brims’ ofwel brems, horzel, zal vergeefs worden gezocht in de woordenboeken van Van Dale. Schippers pikte het op uit de familietaai van zijn vriendin Ellen Jens, en het schijnt van oorsprong Zeeuws te zijn. Hoewel ook Friezen ‘brimstich’ kunnen worden. Het is een uiterst sfeervol woord: zonder dat we precies weten wat ‘brimstig’ betekent, begrijpen we al snel dat het iets met somberheid, ongedurigheid of weerbarstigheid te maken moet hebben. Ook Schippers zelf wil nog wel eens tot brimstigheid vervallen. In een interview met de VPRO-Gids uit 1997 vertelt hij: ‘Interviews, gedver. Je wordt er altijd op afgerekend. Ik word er zo, zo brimstig van.’ ”
(verdomd interessant maar gaat u verder)

In het blad “Onze Taal” van december 2005 vond ik deze ingezonden brief:
“In de oplossing van de Taaltest (Onze Taal oktober) staat dat brimstig (’korzelig’) een Wim T. Schippers-woord is, “waarschijnlijk uit het Zeeuws”. Maar ook in het Fries is het gangbaar, zij het geschreven als brimstich. Voor de etymologie verwijst het Wurdboek fan de Fryske taal/Woordenboek der Friese taal (dl. 3, blz. 216) naar het Nederlandse woord bremstig. Het Woordenboek der Nederlandsche Taal vermeldt dit woord in deel III (1) op blz. 1276-1277, met als toevoeging: “Nog in vele gewesten bekend”. Het Friese brimstich betekent: ‘teeldriftig, tochtig (inz. van koeien)’, ‘bars, nors, korzelig, ontstemd’ en ‘onhandelbaar (van paarden)’.”
(Onze Taal)

In het ‘echte’ Fries heeft het dus een andere betekenis dan het volgens mij heeft, maar het Bildts is geen Friese, maar een Hollandse taal (achtergrondinfo: de roots van de meeste ‘Bilkers’ ligt in Zuid-Holland, waar de slikwerkers voor de inpoldering van de Middelzee oorspronkelijk vandaan kwamen, en het Fries en het Hollands door elkaar gehusseld hebben).

CamelCase

CamelCase (bijv.nw)

CamelCase is de gewoonte (onder andere in de informatica) om samengestelde woorden of zinnen, waar de woorden normaliter met een spatie gescheiden worden, als één woord te schrijven. Hierbij krijgt elk woord binnen de samenstelling een hoofdletter.
De naam camelCase verwijst, vanwege de middenin het samengestelde woord voorkomende hoofdletter(s), naar de bulten van een kameel.
CamelCase is een standaard schrijfmethode in verschillende programmeertalen, en is in het DotCom-tijdperk populair geworden in de marketing van te gek gave producten en bedrijven.

Digital Native

The term “digital native” is being applied to individuals who have grown up immersed in technology.
The opposite term is the “digital immigrant” those individuals that are trying to get to terms with digital technology.
A “digital native” will refer to their new “camera”, a digital immigrant will refer to their new “digital camera”
(link)
met dank aan Erik Otzen

Digitator

Di·gi·`ta·tor (zn)
Synoniem voor een systeembeheerder (afkomstig van Geert Kruideren)

(Rare van Ruvo)

Doedel

Doedel Art op Flickr`doe·del (zn) -> gedachteloos krabbeltje
De HEMA zorgt voor een nieuwe verrijking van je woordenschat met de lancering van de ‘Doedel Art’ website. De leukste krabbels worden volgend jaar verwerkt in de schoolspullen van de HEMA.

‘Doedel Art’ had wat mij betreft ook krabbelkunst kunnen heten. Maar Engels is altijd beter dan Nederlands, dus maken we van to doodle gewoon doedelen.

(via Bright)

Dukatdrama

Dukatdrama (zn, het ~)

Gul DukatEen Dukatdrama staat voor een mislukte facelift, botoxbehandeling of kleimasker.
Eigenlijk is een dukatdrama een extreem mislukt XMO’tje.

Deze term is vernoemd naar een karakter uit Star Trek, Gul Dukat (zie woestaantrekkelijk figuur op foto).

Voor meer voorbeelden van Dukatdrama’s in de praktijk, zie The Daily Mieuw.

Echtscheidingspaleis

`Echt·schei·dings·pa·leis (zn)

Uit een kort interview met Christine van der Horst in Carp, waarin ze het uitgaan in Zaandam beschrijft: ,,Ja, er zijn ook wel wat grand-cafés, maar dat zijn van die echtscheidingspaleizen waar vrouwen hun snoepje voor de nacht oppikken.”

email bankruptcy

email bankruptcy (eng.) -> e-mail bankroet

Als het aantal mailtjes in je mailbox je boven het hoofd groeit kun je iedereen die je wat stuurde maar waarop je niet reageerde een bericht terugsturen met de boodschap dat je bankroet bent: ,,Declare Email Bankruptcy”

Copyright wonk (and Wired columnist) Lawrence Lessig hit upon a novel tactic after spending 80 hours trying to clear out his backlogged inbox: surrender. “Bankruptcy is now my only option,” he wrote in a mass message to his correspondence creditors. Here’s how Lessig erased his debts and turned over a new leaf.

1) Collect the email addresses of everyone you haven’t replied to. Paste them into the BCC field of a new message you’ll send to yourself.

2) Write a polite note explaining your predicament. Apologize profusely - Lessig managed five mea culpas in as many paragraphs - and promise to keep up with your email in the future. Try to sound credible.

3) Ask for a resend of anything particularly pressing, and offer to give such messages special attention.

(Wired)

Enhanced Interrogation Techniques

Monty Python heeft blijkbaar speeches geschreven voor presidentskandidaten

Enhanced Interrogation Techniques (eng. ) -> verbeterde, verzwaarde ondervragingstechnieken

Synoniem voor marteling. Wordt nu als verbloemende term gebruikt door Amerikaanse presidentskandidaten.

Eurotisch

Gedrag van personen die alle prijzen in euro's nog steeds koortsachtig omrekenen naar de oorspronkelijke geldswaarde (bijv. guldens) van jaren geleden.
Deze personen zijn Neuroten.

Exsexexploitant

Van de Woord van de Dag-site:

Exsexexploitant:
Nu de Wallen in Amsterdam gesloten dreigen te worden, verliezen veel exploitanten van sexbedrijven hun bron van inkomsten. Dit is het woord waarmee zij straks omschreven worden.

Op de valreep is dit het ideale scrabblewoord van 2007!

Gameher

Gameher -> vrouwelijke gamer, speelster van computerspelletjes.

Uit Trouw:

,,Computerspellen zijn niet langer het domein van puberende jongens. Vrouwen van alle leeftijden gaan op kop in de wereld van het online gamen.”

zie ook gamehers

Godcast

godcast (zn, eng)

Uit de verkiezing voor de irritantste internet-termen: godcast: a religious service which has been converted to an MP3 format..

(link)

Google bowling

Google bowling (zn, eng.)

Dit is de benaming voor een methode om de Google-zoekresultaten van concurrenten te saboteren. Door in korte tijd veel links naar de site van een concurrent aan maken op heel veel webpagina’s, zorg je ervoor dat je concurrent bij Google een slechte naam krijgt, door zogenaamde link-spamming. Om die reden verwijdert Google de site van je concurrent uit de zoekresultaten en staat jouw site hoger geclassificeerd.

(forbes)

huisbabe

Het woord ‘huisbabe’ heb ik gehoord in een jongensstudentenhuis oftewel ‘herenhuis’ te Amsterdam.
Het is de iewat brallerige toch net niet neerbuigende aanduiding voor de vriendin van een van de ‘heren’ zo genoemd door alle heren aangezien zij dikwijls over de vloer komt in het herenhuis. De titel komt vervolgens niet toe aan een tweede vriendin in dat huis.
De titel wordt aan één dame toegekend, nl aan haar die het trouwste/langste over de vloer komt.
Qua spelling: ‘Huysbabe’ verdient de voorkeur. Met deze schrijfwijze stijgt de braltoon.

Auteur : Herenhuys AVW (=inmiddels wijlen jongensdispuutshuis aan de Amstelveenseweg in Amsterdam)
Afzender : Langedijk

lauwe taas

lauwe taas (uitdrukking)

Ingezonden door Daan Beeke, die er over meldde:

,,Bedacht om saaie, theedrinkende vrouwen mee te benoemen. Voorbeeld: ,Katja is een erg mooie vrouw, maar ze is wel een beetje een lauwe taas.’
Misschien een beetje beledigend, maar dat is taal wel vaker.”

Toch gek dat dit woord voor een vrouw gebruikt wordt. Het woord taas is een synoniem voor penis.

Lokzak, lokhoer, lokfiets, lokblog, lokgraffiti, lokhomo

Om de criminaliteit de baas te worden, probeert de politie boeven in de val te laten lopen met .
Dit is een korte opsomming van de lokkertjes tot nu toe:

  • lokzak : vuilniszak bedoeld om het illegaal buiten zetten van huisvuil aan te pakken. Wie naast de lokzak z’n afval zou dumpen werd beboet
  • lokhoer: politieagent die illegale hoerenlopers lokt
  • lokfiets: door de politie gemarkeerde fiets om fietsendieven in de val te lokken
  • lokgraffiti: om graffiti-spuiters te lokken: voorzie een muur van een enkele tag, en anderen zullen volgen.
  • lokhomo: Om het geweld tegen homo’s door allochtonen een halt toe te roepen, moet de politie undercoveragenten inzetten die zich voordoen als homoseksuelen.

‘Houdt het dan nooit op?’

Update (21 juni 2007): de Nijmeegse lokfiets is verdwenen. Nadat het ding gestolen was, verdween het van de radar. Laatste waarneming was in de buurt van de Waalkade.

Update II (12 januari 2008): Vergeet ook de lokvrachtwagens niet: ,,KLPD jaagt met lokvrachtwagens op ladingdieven”.

MAW (Model, Actress, Whatever)

Newyorkse term voor Model, Actress, Whatever.
Aanduiding voor fotomodellen met een hobby, of actrices die wel eens een designerjurkje hebben geshowd.
Misschien een leuke term voor SP-tweedekamerlid Agnes Kant, die tijdens de afgelopen verkiezingsstrijd volgaarne optrad als fotomodel.
Via Supermodels Are Lonelier Than You Think - SALTYT (=dode link).
(zie ook 1, zie ook 2)

me-media

me-media (zn, eng)

Uit de verkiezing voor de irritantste internet-termen: me-media : a term for personal content websites such as Facebook.

(link)

Meatspace

meatspace (eng.)

The physical world (as opposed to virtual reality) where you might spend facetime with the carbon community.

Mooidwang

Van dik naar dun met Photoshop
joetjoepzie ook deze en deze

Mooidwang (de ~ (m.), strijd tegen ~)

Neologisme voor de last van moderne schoonheidsidealen.

,,Jonge vrouwen komen in opstand tegen een in hun ogen onrealistisch schoonheidsideaal, waarbij de norm wordt gesteld door cosmetisch opgelapte en met de computer nog verder strakgetrokken modellen.”

(zie ook)

Naffer

Afkorting van 'Noord-Afrikaan', in de jaren '90 bedacht door Amsterdamse politieagenten, die niet alleen met Marokkaanse, maar ook met Algerijnse criminelen te maken hadden.
Wordt als beledigend beschouwd, omdat het een variatie is op kaffer, een Arabisch scheldwoord voor zwarte Afrikanen (oorspronkelijk kafir 'ongelovigen').

nerd bias

nerd bias (zn. eng) - > nerd-partijdigheid

Veel van de artikelen die op Wikipedia staan zijn geschreven door mensen die goed de weg kennen met computers. Daardoor is het aantal en de lengte van artikelen over ‘nerd’-onderwerpen groter dan die van niet-nerd-onderwerpen.
(techdirt|something awful)

Onthechtingstraject

onthechtingstraject (zn) een ~ doorlopen

Sommige kunstwerken uit het depot van het Instituut Collectie Nederland (ICN) worden via een internetveiling verkocht. Dit waren werken van ondermeer het Utrechtse Centraal Museum en Stedelijk Museum de Lakenhal uit Leiden. ,,Deze musea werden door het ICN uitgekozen omdat ze al bezig waren zich van hun ‘overbodige’ kunst te ontdoen, wat in het uiterst voorzichtige jargon heet „een onthechtingstraject doorlopenâ€?.”

(nrc handelsblad)

Ontnuchteringspolitie

Ont·`nuch·te·rings·po·`li·tie (zn)

Dit is de naam voor de Russische politieafdeling die dronkaards arresteert. Agenten die voor deze afdeling werken worden spottend ‘Nuchteren’ genoemd.

(De Ontnuchteringspolitie ligt onder vuur)

Opblaashoera

Plastic opblaasletters (”hoera” in knalroze), die jarigen een tijdlang kado kregen wanneer zij een abonnement hadden bij T-mobile. Hangen vaak verkleurd en half leeggelopen voor het raam.

-> een 'opblaashoera'-situatie, waarin de kick van korte duur was en je je beetgenomen voelt door een macht (multinational) die groter is dan jij. Verradelijk, omdat het toch heel persoonlijk voelde. ”De relatie met mijn vriendin was vanaf het begin één grote opblaashoera”

Pecha Kucha

Pecha Kucha (uitspr: peh-chak-cha)

Pecha Kucha is een presentatievorm voor beeldend kunstenaars, architecten, fotografen, designers. Dit bestaat uit een diapresentatie met 20 dia’s die elk 20 seconden getoond worden. Dat resulteert in zes minuten en veertig seconden presentatietijd. Normaal gesproken worden maximaal 14 presentaties gegeven.

Deze vorm werd uitgedacht door Astrid Klein en Mark Dytham in Tokyo in 2003 om bezoek te trekken naar hun expositieruimte SuperDeluxe.

De naam zou afstammen van een japanse term voor het geluid van conversatie (c.f. chit chat).

(wikipedia)

20 seconds pecha kucha timerUpdate: wie zelf een presentatie in elkaar wil draaien en geen flauw idee heeft hoe lang 20 seconden duurt, dit GIF-je kan je helpen. Duurt precies twintig seconden (fireworks source file)

PEP

PEP (afk., eng.) -> Politically Exposed Person

In een artikel over het vrijkomen van de Zwitserse banktegoeden van de Haïtiaanse dicator Jean-Claude Duvalier stond de term PEP. ,,Banken moeten verdachte transacties van PEPs tegenwoordig melden.” (NRC 2 juni 2007). De term wordt gebruikt om risicovolle zakenrelaties van ondermeer banken aan te duiden. ,,Politically Exposed Persons are considered high risk in today’s regulatory environment.”
(link)

Poe’s Law

Poe’s Law (uitdrukking, Engels) : ,,Het is onmogelijk om religieus-fundamentalisme te parodieren op Internet zonder dat iemand dit alsnog serieus neemt” (Without a winking smiley or other blatant display of humor, it is impossible to create a parody of Fundamentalism that SOMEONE won’t mistake for the real thing)

Urban Dictionary

Zie bijvoorbeeld ook Godwin’s Law: ,,As an online discussion grows longer, the probability of a comparison involving Nazis or Hitler approaches one.” Meer pret met ‘wetten’ hier.

Preferendum

In plaats van een JA/NEE vraagstelling bij een referendum, kan een preferendum gebruikt worden om voorkeuren van de kiezer op een bepaald onderwerp te peilen.

De term preferendum is geïntroduceerd door de gemeente Arnhem bij de volksraadpleging op 6 juni 2007 voor de keuze van een te ontwikkelen havenvariant binnen het project Rijnboog. Motivatie voor de introductie van dit neologisme was dat er niet gekozen kon worden tussen een ja of een nee, maar uit drie varianten. Het ja was door de gemeenteraad al bepaald.

(wikipedia)

Prograbeur

Pro·gra·`beur (z.n.) -> Iemand die middels proberen programmeert.

Van de website van Demian Rootring:

Prograbeurs zijn vaak makers van webapplicaties (of webpagina’s) of schrijvers van VBA-scripts.
Vaak is een prograbeur iemand die wel software kan maken/aanpassen maar zelf niet begrijpt hoe het exact werkt.
Formele scholing heeft niets te maken met het wel/niet prograbeur zijn.

Terzijde: of het woord programmeur wordt uitgesproken met een neusverkoudheid, natuurlijk)

Prosumer / Prosument

Prometeus - The Media Revolution

Prosumer (eng, portmanteau van producent of professional met consument)
De term werd voor het eerst gebruikt door Alvin Toffler in zijn boek ,,The Third Wave” (1980). Hierin voorspelde hij dat de rollenscheiding van producenten en consumenten zouden vervagen of zouden gaan samenvallen. Vandaag de dag wordt de term vaak gebruikt om internetgebruikers aan te duiden die zowel consumeren als produceren, bijvoorbeeld via YouTube zowel filmpjes te bekijken als toe te voegen.

Puistwoord

`Puist·woord (zn)

Uit een bespreking van Helder Haags woordenboek van Wouter de Koning, die ambtenaren aanspoort normale taal te gebruiken- op het niveau van 15-jarige VMBO-scholieren:

‘Sommige woorden kun je beter niet gebruiken. Ze zijn lelijk en verpesten de hele tekst. Daarom zijn ze te vergelijken met puistjes. Die zijn ook ongewenst. Bij “puistwoorden� kun je denken aan woorden die gewichtig klinken, maar eigenlijk niets betekenen.

(Ewoud Sanders’ Woordhoek)

radiokies-brigade

`ra·dio·kies-bri·`ga·de (zn., de ~) Term voor achterdochtige, paranoïde personen die overal samenzweringen in zien.

Zo verontschuldigt Arjan Dasselaar zich alvast voor z’n achterdochtige aard: ,,Noem me een lid van de radiokies-brigade, maar ik denk dat er meer zit achter de overname van Last.fm.” (link). De term is pas sinds kort vertaald in het Nederlands.
(more…)